Bumalik sa Hacienda Verde

Hindi ko alam kung paano ako nakauwi sa condo ko sa Makati pagkatapos ng gabing 'yon. Ang tanging alam ko, wasak na wasak ang puso ko, at may isang maliit na binhi ng buhay na tumutubo sa loob ko.

Limang taon na ang nakalipas. Limang taon ng pagtatago, ng pagpapanggap, ng pagiging single mom kay Janine. Limang taon na rin akong hindi nakikita si Eduardo. Si Eduardo Verde, ang lalaking sumira ng puso ko at ama ng anak ko.

Bumuntong hininga ako habang tinitingnan si Janine na naglalaro sa parke. Ang saya-saya niya, walang kaalam-alam sa bigat ng sikreto na dala-dala ko. Kamukhang-kamukha niya si Eduardo. Ang mga mata, ang ilong, kahit ang pagiging matigas ang ulo.

“Mama, look!” sigaw ni Janine sabay takbo papalapit sa akin. Inabot niya sa akin ang isang bulaklak. “For you.”

Ngumiti ako at niyakap siya. “Thank you, anak. Ang ganda-ganda naman nito.”

Sa likod ni Janine, may nakita akong isang pamilyar na pigura. Nakatayo siya doon, nakatingin sa amin. Si Eduardo. Mas matipuno, mas may edad, pero siya pa rin. Ang lalaking minahal ko noon, at patuloy ko pa ring minamahal hanggang ngayon.

Nagtama ang mga mata namin. Parang huminto ang mundo. Hindi ko alam kung ano ang gagawin ko, kung ano ang sasabihin ko. Ang daming tanong na gustong lumabas sa bibig ko, pero walang lumalabas.

“Ursula…” bulong niya, ang pangalan ko na nagtagos sa puso ko. Ang huling beses na narinig ko ang boses niya ay noong gabing naghiwalay kami. Punong-puno ng galit at hinanakit.

Binitawan ni Janine ang kamay ko at tumakbo papalapit kay Eduardo. “Hello po,” bati ni Janine. “Ako po si Janine.”

Nagulat si Eduardo. Lumuhod siya para magpantay sila ni Janine. “Hello, Janine,” sabi niya. “Ang ganda naman ng pangalan mo.”

“Thank you po,” sagot ni Janine. “Gusto ko po kayo maging friend.”

Parang binuhusan ako ng malamig na tubig. Gusto kong pigilan si Janine, gusto kong itago siya kay Eduardo, pero huli na ang lahat. Nakita na siya ni Eduardo. At hindi ko alam kung ano ang mangyayari ngayon. Ang sikreto ko, ang sikreto naming dalawa, ay malapit nang mabunyag.

Naramdaman kong lumapit si Eduardo sa akin. Ang mga mata niya ay nakatitig sa akin, puno ng pagtatanong. “Ursula,” sabi niya ulit. “Anong ibig sabihin nito?”

Bago pa ako makasagot, nagsalita si Janine. “Mama, I’m hungry na po. Can we eat ice cream?”

Ngumiti ako kay Janine. “Okay, anak. Let’s go.” Hinawakan ko ang kamay niya at nagsimula kaming maglakad palayo.

Pero bago pa kami makalayo, hinawakan ni Eduardo ang braso ko. “Ursula, wait,” sabi niya. “Hindi pa tayo tapos mag-usap.”

Lumingon ako sa kanya. Ang mga mata niya ay puno ng determinasyon. Alam kong hindi niya ako papakawalan hangga’t hindi niya nalalaman ang totoo. At alam ko rin na hindi ko na kayang itago pa ang sikreto ko.

“May sasabihin ako sa iyo, Eduardo,” sabi ko. “Pero hindi ngayon. Kailangan nating mag-usap nang sarilinan.”

Tumango siya. “Okay,” sabi niya. “Kailan?”

“Bukas,” sagot ko. “Sa Hacienda Verde.”

Nakita ko ang pagkabigla sa mga mata niya. Ang Hacienda Verde. Ang lugar kung saan nagsimula ang lahat. Ang lugar kung saan nabuo ang pag-ibig namin. At ang lugar kung saan nasira ang puso ko.

“Bakit doon?” tanong niya.

“Doon tayo unang nagkita,” sagot ko. “Doon din natin tatapusin ang lahat.”

Tinalikuran ko siya at naglakad palayo, kasama si Janine. Alam kong mahaba-haba ang gabi na ito. Kailangan kong paghandaan ang bukas. Kailangan kong harapin si Eduardo. At kailangan kong ipagtanggol ang anak ko.

Pero ang hindi ko alam, may isa pang sikreto na naghihintay sa akin sa Hacienda Verde. Isang sikreto na babago sa buhay naming lahat.

Pagdating namin sa condo, tahimik kong tinitigan si Janine na masayang kumakain ng ice cream. Anghel na walang muwang sa mga problemang bumabalot sa akin. Paano ko sasabihin kay Eduardo? Paano kung kunin niya si Janine sa akin?

Napahawak ako sa aking tiyan, kinakabahan sa posibleng mangyari. Kailangan kong maging matapang. Para kay Janine.

Kinabukasan, maaga akong naghanda. Sinigurado kong maayos ang aking hitsura. Hindi para kay Eduardo, kundi para sa sarili ko. Kailangan kong ipakita sa kanya na matatag ako, na kaya kong harapin ang kahit anong problema.

Pagdating ko sa Hacienda Verde, bumungad sa akin ang malawak na taniman ng tubo. Ang simoy ng hangin ay nagdala ng mga alaala ng nakaraan. Mga alaala ng pag-ibig, ng kaligayahan, at ng sakit.

Nakita ko si Eduardo na naghihintay sa akin sa balkonahe ng mansyon. Nakasandal siya doon, nakatingin sa malayo. Ang kanyang postura ay nagpapakita ng kalungkutan at pag-aalala.

Lumapit ako sa kanya. Nang makita niya ako, tumuwid siya ng tayo. Ang mga mata niya ay puno ng emosyon.

“Ursula,” bati niya. “Salamat at pumunta ka.”

“Kailangan nating mag-usap, Eduardo,” sagot ko.

Tumango siya at inanyayahan akong pumasok sa mansyon. Ang loob ng mansyon ay hindi nagbago. Ang mga kasangkapan, ang mga dekorasyon, lahat ay pareho pa rin. Parang bumalik ako sa nakaraan.

Umupo kami sa sala. Ang katahimikan ay nakakabingi. Parang hinihintay naming may isa sa amin ang magsalita.

“So…” panimula ni Eduardo. “Janine… anak mo siya?”

Tumingin ako sa kanya. Hindi ako sumagot. Hinintay ko siyang magpatuloy.

“Ursula, sagutin mo ako,” sabi niya. “Anak ko ba siya?”

Dahan-dahan akong tumango. “Oo, Eduardo,” sagot ko. “Anak mo siya.”

Nakita ko ang pagkabigla, ang pagtataka, at ang saya sa mga mata niya. Parang hindi siya makapaniwala sa kanyang narinig.

Tumayo siya at lumapit sa akin. Hinawakan niya ang mga kamay ko. “Bakit hindi mo sinabi sa akin?” tanong niya. “Bakit mo itinago sa akin si Janine?”

Bago pa ako makasagot, may biglang sumigaw. Isang pamilyar na boses.

“Eduardo, darling! Nandito na ako!”

Lumingon kaming dalawa. Sa pintuan, nakatayo si Perla, ang fiancée ni Eduardo.